مجله شفا

اطلاعات دارویی مترونیدازول

مترونیدازول
داروی مترونیدازول با نام دیگر فلاژیل و متروماکس یک آنتی بیوتیک است که در موارد درمان عفونت باکتری معده و روده، عفونت واژن و عفونت دندان مصرف می شود.

داروی مترونیدازول (metronidazole) یکی از داروهای تجویزی برای درمان عفونت با منشا باکتری و انگلی است و در دسته آنتی بیوتیک ها طبقه بندی می شود. این دارو عفونت های ویروسی از قبیل کرونا، سرماخوردگی و آنفولانزا را درمان نمی کند.

قرص مترونیدازول با نام های دیگر فلاژیل و متروماکس نیز شناخته می شود، که فقط اسامی آنها متفاوت و از شرکت های مختلفی هستند، اما اثر آنها تفاوتی ندارند.

قرص مترونیدازول 250 میلی گرم پایین ترین دوز به شکل قرص می باشد که در صورت تجویز دوز بالاتر به طور مثال 500 میلی گرم می بایست 2 قرص از این دارو را مصرف کرد.البته برخی از شرکت ها مترونیدازول 500 میلی گرم را نیز تولید و در بازار عرضه کرده اند تا دیگر نیاز به مصرف 2 قرص با دوز 250 میلی گرم نباشد.

داروی مترونیدازول به طور کلی همراه با داروهای دیگر تجویز می شود و در رژیم دارویی ترکیبی قرار می گیرد تا عفونت های ناشی از باکتری های تک یاخته درمان کند. این باکتری ها اکثرا در معده، روده و لثه های افراد رشد می کنند و باعث عفونت می شوند.

قبل از مطالعه این مطلب به این نکته توجه کنید محتوای این مقاله صرفا جهت بالا بردن سطح اطلاعات شما می باشد و به هیچ عنوان جایگزین تجویز پزشک نمی شود. با ما همراه باشید تا درباره داروی مترونیدازول بیشتر آشنا شوید.

  1. مترونیدازول چیست
  2.  موارد مصرف
  3. فارماکوکینتیک
  4. اشکال داروی
  5. نحوه مصرف
  6. مقدار مصرف
  7. هشدارهای مصرف
  8. تداخلات دارویی
  9. عوارض جانبی
  10. مصرف در بارداری
  11. مصرف در شیردهی

داروی مترونیدازول چیست

مترونیدازول یک داروی آنتی بیوتیک است که با مهار رشد باکتری ها و انگل ها باعث درمان عفونت می شود و این دارو در اشکال قرص، شربت، شیاف و ژل در دسترس می باشد.

مترونیدازول یک داروی تک یاخته می باشد که جهت درمان آمیبیاز خارج روده ای نیز کاربرد دراد و در مواردی جهت مهار انگل های روده ای و عفونت تجویز می شود. در این موارد پزشک برای اینکه اطمینان از درمان کامل عفونت داشته باشد ، این دارو را به همراه یک آمیب کش روده ای تجویز می کند.

مترونیدازول پس از جذب توسط سلول ها، با یک واکنش درون سلولی به متابولیت های سمی تبدیل می شود و باعث آسیب دی ان ای سلولی می شوند. البته این واکنش ها در سلول های بی هوازی رخ می دهند و سلول های انسان و باکتری های هوازی کمتر آسیب می بینند.

مترونیدازول دارویی برای عفونت های باکتریایی و انگلی است و برای درمان عفونت های دستگاه گوارش و عفونت های واژن مورد استفاده قرار می گیرد. در کل از مترونیدازول به عنوان یک داروی ترکیبی استفاده می شود و می بایست با داروی دیگری تجویز شود.

فارماکوکینتیک داروی مترونیدازول

داروی مترونیدازول به راحتی از راه خوراکی جذب می شود و غلظت سرمی آن حدود 2 ساعت پس از مصرف نوع خوراکی آن به اوج خود می رسد. این دارو در بزرگسالان نیمه عمری حدود 8 ساعت دارد و دفع آن بیشتر از طریق کلیه می باشد، که البته 15 درصد آن در برخی موارد از راه مدفوع دفع می شود.

موارد مصرف مترونیدازول

مترونیدازول یک آنتی بیوتیک است که جهت درمان عفونت های باکتری یا انگلی از قبیل عفونت دندان، عفونت واژن، عفونت معده و روده، هلیکوباکترپیلوری تجویز می شود.

موارد مصرف مترونیدازول شامل موارد زیر می باشد:

  • عفونت دندان
  • عفونت های گوارشی معده و روده
  • هلیکوباکترپیلوری
  • عفونت های باکتریایی واژن
  • آبسه آمیبی کبد و آبسه مغزی

اگر مبتلا به عفونت های گوارشی یا هلیکوباکترپیلوری باشید، پزشک مترونیدازول را به همراه یک آنتی بیوتیک مانند آموکسی سیلین و مهار کننده اسید معده تجویز می کند.مترونیدازول نیز جهت درمان هیپرلیپیدمی های کوتاه مدت نیز مورد استفاده قرار می گیرد.

داروی مترونیدازول جهت درمان عفونت های واژن در زنان که منشا باکتریایی دارند تجویز می شود و عفونت های دیگری واژن را نمی تواند درمان کند. همچنین نوع داروی مترونیدازول با توجه به شرایط بیمار توسط پزشک انتخاب می شود. جهت درمان عفونت های واژن پزشک با توجه به شرایط بیمار یکی از اشکال قرص، شیاف و ژل مترونیدازول جهت درمان انتخاب می کند.

مترونیدازول و آموکسی سیلین

مترونیدازول و آموکسی سیلین دو داروی ترکیبی هستند که جهت درمان برخی از عفونت ها مانند عفونت دندان، عفونت های گوارشی یا هلیکوباکترپیلوری تجویز می شود.

مترونیدازول برای دندان

قرص مترونیدازول برای درمان عفونت دندان و لثه نیز توسط دندانپزشک تجویز می شود که معمولا مصرف این داروها برای درمان عفونت سه روزه با مقدار مشخص می باشد. البته تجویز مترونیدازول ممکن است برای تمام بیماران مناسب نباشد و این تشخیص توسط پزشک انجام می شود.

مترونیدازول و آموکسی سیلین برای عفونت دندان که شدید است به صورت ترکیبی تجویز می شود که البته در مواردی که بیمار به پنی سیلین ها حساسیت نداشته باشد.

اشکال داروی مترونیدازول

داروی مترونیدازول به منظور درمان عفونت های باکتریایی با اشکال مختلف در داروخانه ها با اشکال مختلفی از قبیل قرص، شیاف، ژل و شربت در دسترس میباشد.

مترونیدازول با دوز 250 میلی گرم و 500 میلی گرم می باشد و شربت مترونیدازول 120 میلی گرم برای کودکان و افرادی که نمی توانند قرص مصرف کنند تجویز می شود.

این دارو به شکل کرم واژینال مترونیدازول 75 درصد و شیاف مترونیدازول نیز در دسترس می باشد که جهت درمان عفونت های واژینوز باکتریال تجویز می شود.

نحوه مصرف مترونیدازول

داروی مترونیدازول را قطعا پزشک برای شما تجویز کرده است و حتما با توجه به تجویز پزشک از آن استفاده کنید و هرگز مقدار دوز آن را کم یا زیاد نکنید. اضافه کردن دوز مصرف مترونیدازول می تواند عوارض جدی برای شما داشته باشد.

مدت زمان مصرف مترونیدازول معمولا 10 روز متوالی می باشد، اما در صورتی که پزشک تشخیص بدهد می تواند مترونیدازول را برای چند هفته تکرار کند.
نکته مهم درباره مصرف مترونیدازول که باید بدانید این است که حتما مقدار تجویز شده این دارو را کامل مصرف کنید حتی اگر احساس کردید علائم از بین رفته است. در برخی موارد ممکن است علائم از بین رفت هباشد اما عفونت به طور کامل پاک نشده باشد.

قرص های پیوسته رهش مترونیدازول حتما با معده خالی مصرف شود، زیرا غذا می تواند اثر این دارو را کاهش دهد.پس بهتر است این دارو را یک ساعت قبل یا 2 ساعت بعد از غذا مصرف کنید.

مترونیدازول ممکن است باعث ناراحتی معده بیمار شود، پس حتما آن را با مقدار زیادی اب مصرف کنید و همچنین در زمان مصرف این دارو بدن خود را هیدراته نگه دارید.

زنانی که از داروهای ضد بارداری استفاده می کنند و پزشک مترونیدازول را برای آنها تجویز کرده است می بایست از روش های غیر هورمونی جهت پیشگیری استفاده کنند. مترونیدازول اثر قرص ضد بارداری را کاهش می دهد.

مقدار مصرف مترونیدازول

طریقه مصرف داروی مترونیدازول بر اساس وضعیت بیمار، شرایط بیماری در نظر گرفته می شود که به طور معمول مقدار 250 تا 500 میلی گرم سه بار در روز می باشد.

در ادامه با دوز های معمول مترونیدازول آشنا می شوید که به هیچ عنوان جایگزین تجویز پزشک نمی باشد و از تغییر مقدار دوز های تجویز شده توسط پزشک خودداری کنید.

قرص مترونیدازول با توجه به شدت عفونت مقدار دوز مصرفی آن مشخص می شود و زمان مصرف آن هر 8 ساعت یک بار می باشد. دوز معمول قرص مترونیدازول برای بزرگسالان سنین بالای 18 سال 250 تا 500 میلی گرم سه بار در روز می باشد.

مقدار دوز مصرفی معمول جهت عفونت باکتریایی 500 میلی گرم قرص 4 بار در روز به مدت 7 تا 10 روز می باشد که البته در صورت شدید بودن عفونت مدت زمان مصرف آن طولانی تر می شود.

مقدار مصرف مترونیدازول جهت درمان عفونت های آمیب روده ای مقدار 500 تا 750 میلی گرم سه بار در روز به مدت 5 تا 10 روز می باشد. این مقدار توسط پزشک و نتیجه آزمایشات مقدار مصرف آن مشخص می شود.

مصرف قرص مترونیدازول برای عفونت واژن که یکی از بیماری های رایج با منشا باکتری در زنان می باشد مقدار 500 میلی گرم هر 8 ساعت یک بار به مدت 7 روز است. درمان عفونت های واژن به غیر از قرص بر اساس شرایط بیمار، ممکن است پزشک شیاف یا ژل مترونیدازول را تجویز کند.

هشدارهای مصرف مترونیدازول

اگر از داروی مبندازول استفاده می کنید و پزشک برای شما مترونیدازول تجویز می کند، می بایست قبل از تجویز درباره مصرف مبندازول با پزشک خود مشورت کنید.زیرا مصرف مبندازول در دوز های بالا به همراه میترونیدازول ممکن است باعث سندرم استیون جانسون شود.

استفاده از مترونیدازول، اگر دارای سابقه بیماری های کبدی یا کلیوی هستید مجاز نمی باشد و حتما با پزشک خود مشورت کنید تا باعث عوارض های جبران ناپذیر نشود.

اگر بیمار در زمان تجویز مترونیدازول، مشکلات معده یا روده، کمبود گلبول قرمز، عفونت قارچی داشته باشد، حتما باید با پزشک خود قبل از تجویز مشورت کند.

افرادی که الکل مصرف می کنند، هرگز نباید در زمان درمان با مترونیدازول از الکل یا داروهای حاوی الکل استفاده کنند. این دارو به شدت با الکل تداخل دارد و باعث سندرم شبه دی سولفیرام می شود.

تداخلات دارویی مترونیدازول

داروی مترونیدازول قطعا مانند سایر داروهای دیگر ممکن است با برخی داروها، گیاهان دارویی تداخل داشته باشد و صورت مصرف همزمان باعث ایجاد عوارض جانبی شود.

اما این تداخل دارویی با داروهای دیگر چیست؟ هر دارویی از ترکیبات مختلفی تشکیل شده است که ممکن است این ترکیبات با مترونیدازول باعث واکنش هایی شود که ایجاد عوارض جانبی کند، حتی این عوارض ممکن است شدید باشد و تهدید کننده جان شما باشد.برخی از داروها نیز هستند که در زمان مصرف با مترونیدازول ، اثر دارویی مترونیدازول را کاهش یا افزایش می دهد.

مصرف همزمان مترونیدازول با سایمتیدین باعث می شود که سطح مترونیدازول افزایش پیدا کند و باعث بروز عوارض جانبی در بیمار شود. پس نباید مترونیدازول را همزمان با سایمتیدین مصرف کنید.

فنیتوئین با مترونیدازول نیز تداخل دارد و باعث کاهش سطح مترونیدازول در بدن شود و عفونت در بدن درمان نمی شود، که ممکن است باکتری ها مقاوم شوند و دیگر به مترونیدازول جواب ندهند.

وارفارین یا داروهای رقیق کننده خون را نباید همزمان با مترونیدازول مصرف کنید زیرا ممکن است ایجاد عوارض جانبی از جمله خونریزی بدون دلیل شود.

مترونیدازول با سایمتیدین، فنوباربیتال، داروهای ضد انعقاد، فلورویورسیل، فنی توئین، فلیبانسرین، سفپیم، لیتیم کربنات، ارگوتامین سی و رانولازین تداخل دارد و اگر هر یک از این داروها را مصرف می کنید حتما با پزشک درمیان بگذارید.

اگر می خواهید تست های آزمایشگاهی بدهید و در آن زمان مترونیدازول نیز مصرف کرده اید، با پزشک آزمایشگاه صحبت کنید و از مصرف مترونیدازول آن را مطلع سازید. زیرا مترونیدازول باعث تاثیر در نتیجه آزمایش دارد و باعث غلط بودن نتایج می شود.

این لیست بالا تمام داروهای در تداخل با مترونیدازول نمی باشد، به همین خاطر می بایست هر دارویی که مصرف میکنید با پزشک خود درمیان بگذارید تا پزشک بهترین نتیجه را بگیرد.

عوارض جانبی مترونیدازول

از عوارض جانبی مترونیدازول می توان به اسهال، سوزش ادرار، سردرد، زخم دهان و سرگیجه اشاره کرد که در صورت مشاهده هر یک از علائم با پزشک خود تماس بگیرید.

در برخی موارد ممکن است بیمار در طول درمان با مترونیدازول دچار زخم های دهانی شود که می تواند از عوارض جانبی این دارو باشد و می بایست حتما به پزشک خود مراجعه کند.

در زمان مصرف مترونیدازول به مدت طولانی ، ممکن است پزشک شما درخواست آزمایش عملکرد کبدی بدهد، اگر در طی درمان دچار علائم استفراغ، بی اشتهایی، تهوع و کرامپ شکمی که از علائم مشکلات کبدی است شده باشید می بایست سریعا با پزشک خود تماس بگیرید.

برخی از عوارض های جانبی مترونیدازول شایع هستند که شامل موارد زیر میباشند:

  • سردرد، افسردگی، بی قراری، خواب آلودگی زیاد
  • خارش، کهیر، احساس گر گرفتگی
  • کرامپ شکمی، تهوع، استفراغ، بی اشتهایی
  • تیرگی و سوزش ادرار
  • لکوپنی گذرا، نوتروپنی
  • طعم فلزی و احتقان بینی

البته این عوارض ها ممکن است در برخی افراد ایجاد شود و حتی تمام این عوارض در یک فرد اتفاق نمی افتد. برخی از این عوارض طی چند ساعت تا چند روز از بین می روند، اما اگر عوارض شدید بود می بایست با پزشک خود تماس بگیرید.

مصرف مترونیدازول در بارداری

قطعا یکی از دوران حساس برای زنان دوران بارداری می باشد که باید مراقبت های زیادی از خود و جنین داشته باشند. در این دوران محدودیت های زیاید برای مصرف دارو در زنان وجود دارد.

زنان بارداری در سه ماهه اول بارداری این دارو برایشان منع مصرف دارد، زیرا باعث عوارض جانبی شدیدی برای جنین می شود. از جهت دسته بندی مترونیدازول در بارداری، این دارو را در گروه B بارداری قرار داده اند. اگر قصد باردار شدن دارید یا باردار هستید حتما در این باره با پزشک خود مشورت کنید.

مصرف مترونیدازول در شیردهی

مترونیدازول به سرعت در شیر مادر ترشح می شود و ممکن است به کودک شیرده آسیب برساند.قبل از تجویز مترونیدازول با پزشک خود مشورت کنید شاید احتیاج باشد که شیردهی با کودک را تا مدت درمان قطع کنید.

سلب مسئولیت مطالب و مقالات مجله شفا جنبه اطلاع رسانی و آموزش دارد. این مطالب توصیه پزشکی تلقی نمی شود و نباید مطالب را جایگزین مراجعه به پزشک کرد و برای استفاده از آنها لازم است با پزشک مربوطه مشورت کنید.